1Hapo mwanzo Mungu aliumba mbingu na nchi. 2Na dunia ilikuwa ukiwa na utupu; na giza lilikuwa juu ya uso wa vilindi; na Roho ya Mungu ikatulia juu ya uso wa maji. 3Mungu akasema, Iwe nuru; ikawa nuru.
7Bwana Mungu akamfanya mtu kwa mavumbi ya ardhi, akampulizia puani pumzi ya uhai, naye mtu akawa nafsi hai. 8Naye Bwana Mungu akapanda bustani upande wa mashariki, katika Edeni; akamweka huko yule mtu aliyemfήumba. 9Na kutoka katika ardhi Bwana Mungu akamemea kila mti unaopendeza kwa macho, na mzuri kwa chakula; na mti wa uzima katikati ya bustani, na mti wa kujua mema na mabaya.
19Na kutoka katika ardhi Bwana Mungu aliumba kila mnyama wa mwituni, na kila ndege wa angani; akawaleta kwa huyo mtu aone atawaitaje: na chochote ambacho mtu huyo alikiita kila kiumbe hai, hicho ndicho kilikuwa jina lake. 20Naye huyo mwanadamu akawapa majina mifugo yote, na ndege wa angani, na kila mnyama wa porini; lakini kwa huyo mwanadamu hakupatikana msaidizi wa kumfaa.
21Naye Bwana Mungu akamleta Adamu anzie usingizi mzito, naye akalala; akatwaa ubavu wake mmoja, akapaziba mahali pake kwa nyama; 22na ule ubavu ambao Bwana Mungu amemtwaa mtu, akaufanya mwanamke, akamleta kwa huyo mtu. 23Naye mtu akasema, Huyu sasa ni mfupa wa mifupa yangu, na nyama ya nyama yangu; ataitwa Mwanamke, kwa kuwa ametwaliwa katika Mwanamume.
15Na BWANA Mungu akamtwaa huyo mtu, akamweka katika bustani ya Edeni, ailime na kuitunza. 16Naye Bwana Mungu akamwagiza huyo mtu, akisema, Katika kila mti wa bustani waweza kula kwa uhuru; 17Lakini mti wa ujuzi wa mema na mabaya, usile matunda yake; maana siku utakapokula matunda hayo, hakika utakufa.
4Ulikuwa wapi wakati misingi ya nchi ilipowekwa? Sema, kama unayo fahamu. 5Ni nani aliyetia shauri vipimo vyake, kama unajua? Au ni nani aliyenyoosha kamba juu yake? 6Misingi yake iliwekwa juu ya nini? Au ni nani aliyeweka jiwe lake la pembeni, 7Wakati nyota za asubuhi zikiimba pamoja, Na wana wote wa Mungu walipiga kelele za furaha?
11Zaidi ya hayo neno la Bwana likaja kwangu, likisema, 12Mwanadamu, inua maombolezo juu ya mfalme wa Turo, umwambie, Bwana MUNGU asema hivi: Wewe watiisha muhuri wa kipimo, umejaa hekima, na mkamilifu kwa uzuri. 13Ulikuwa Edeni, bustani ya Mungu; kila jiwe la thamani lilikuwa vazi lako, akiki, topazi, na almasi, berili, ono, na yaspi, yakuti ya bluu, zumararidi, na karbunkli, na dhahabu; kazi ya matari yako na filimbi zako ilikuwa ndani yako; katika siku uliyoumbwa zilitengenezwa. 14Wewe ulikuwa kerubi uliyetiwa mafuta mwenye kufunika; nami nalikuweka hata ukawa juu ya mlima mtakatifu wa Mungu; umezunguka-zunguka katikati ya mawe ya moto. 15Ulikuwa mkamilifu katika njia zako tangu siku uliyoumbwa, hata uovu ulipoonekana ndani yako. 16Kupitia wingi wa biashara yako walijaza ndani yako udhalimu, nawe umetenda dhambi; kwa hiyo nimekutupa ukiwa si safi kutoka katika mlima wa Mungu; nami nimekuangamiza, Ewe kerubi mwenye kufunika, kutoka kati ya mawe yenye moto. 17Moyo wako uliinuka kwa sababu ya uzuri wako; umeiangamiza hekima yako kwa sababu ya mwangaza wako; nimekutupa chini; nimekuweka mbele za wafalme, ili wakutazame. 18Kupitia wingi wa uovu wako, katika udhalimu wa biashara yako, umezitia unajisi mahali pako patakatifu; kwa hiyo nimetoa moto kutoka katikati yako, ukakuteketeza, nami nimekufanya kuwa majivu juu ya nchi machoni pa wote wakuonao. 19Wote wakaao kati ya mataifa watakustaajabia; umekuwa hofu, wala hutakuwako tena hata milele.
12Umeangukaje kutoka mbinguni, Ewe nyota ya alfajiri, mwana wa asubuhi! Umekatuliwa hata chini, wewe uliyewaangusha mataifa! 13Nawe ulisema moyoni mwako, Nitapanda mpaka mbinguni, nitaliinua kiti changu cha enzi juu ya nyota za Mungu; nami nitaketi juu ya mlima wa mkutano, katika pande za mwisho za kaskazini; 14Nitapanda juu ya miinuko ya mawingu; nitajifanya kuwa kama yeye Aliye Juu Sana. 15Lakini utashushwa mpaka Sheoli, hata pande za chini sana za shimo
9Naye yule joka mkubwa akatupwa, yule nyoka wa zamani, aitwaye Ibilisi na Shetani, mdanganyifu wa ulimwengu wote; akatupwa hata nchi, na malaika zake wakatupwa pamoja naye.
1Basi nyoka alikuwa mwerevu kuliko wanyama wote wa mwituni aliowafanya Bwana Mungu. Akamwambia yule mwanamke, Ati Mungu amesema, Msinywe matunda ya kila mti wa bustani? 2Mwanamke akamwambia yule nyoka, Matunda ya miti ya bustani twaweza kula: 3Lakini matunda ya mti ulio katikati ya bustani, Mungu amesema, Msiyale wala kuyagusa, msije mkafa. 4Nyoka akamwambia yule mwanamke, Hakika hamtakufa: 5Kwa maana Mungu anajua ya kuwa siku mtakapokula matunda yake, macho yenu yatafumbuliwa, nanyi mtakuwa kama Mungu, mkijua mema na mabaya. 6Na mwanamke alipoona ya kuwa ule mti ni mzuri kwa chakula, na ya kuwa ni wa kutamanika kwa macho, na ya kuwa ule mti ni wa kutamanika ili kumfanya mtu kuwa na hekima, akatwaa matunda yake, akala; akampa na mumewe aliyekuwa pamoja naye, naye akala. 7Macho yao yote yakawa wazi, wakajua ya kuwa wako uchi; wakashona majini ya mtini, wakajifanyia nguo za kujifunika. 8Nao wakasikia sauti ya Bwana Mungu akitembea bustanini wakati wa theluji ya siku; yule mwanamume na mkewe wakajificha mbele za uso wa Bwana Mungu kati ya miti ya bustani. 9Naye Bwana Mungu akamwita huyo mtu, akamwambia, Uko wapi? 10Akasema, Nalisikia sauti yako bustanini, nikaogopa, kwa kuwa mimi ni uchi; nikajificha. 11Naye akasema, Ni nani aliyekuambia ya kuwa u uchi? Je! Umekula katika mti ule niliyokuagiza usiuule? 12Na huyo mwanamume akasema, Huyo mwanamke uliyempa awe pamoja nami, ndiye aliyenipa matunda ya mti huo, nami nikala. 13Bwana Mungu akamwambia mwanamke, Ni nini hiki ulichokifanya? Naye mwanamke akasema, Nyoka alinidanganya, nikala.
14Bwana Mungu akamwambia yule nyoka, Kwa kuwa umefanya hayo, umelaaniwa wewe kuliko wanyama wote wa kufugwa, na kuliko kila mnyama wa porini; kwa tumbo utakapita, na mavumbi utakula siku zote za maisha yako; 15Nami nitaweka uadui kati yako na yule mwanamke, na kati ya uzao wako na uzao wake; yeye atakusongea kichwa, na wewe utamwuma kisigino. 16Akamwambia mwanamke, Nitazidisha sana uchungu wako na theluji yako; kwa utungu utazaa watoto; na tamaa yako itakuwa kwa mumeo, naye atakutawala. 17Akamwambia Adamu, Kwa kuwa umeisikiliza sauti ya mke wako, ukala matunda ya mti ambao nilikuagiza, nikisema, Usiyale; ardhi imelaaniwa kwa ajili yako; kwa taabu utakula mazao yake siku zote za maisha yako; 18Miiba na miiba pia itakuza kwako; nawe utakula mimea ya shambani; 19Kwa jasho la uso wako utakaula chakula, hata utakaporudi katika ardhi; kwa kuwa ndipo ulipotwaliwa; maana u mavumbi wewe, na mavumbi utarudi.
20Na huyo mwanamume akamwita mkewe jina lake Hawa; kwa kuwa ndiye aliyekuwa mama wa wote wanaoishi. 21Naye BWANA Mungu akamfanyia Adamu na mkewe mavazi ya ngozi, akawavika. 22Kisha Bwana Mungu akasema, Tazama, huyo mwanadamu amekuwa kama mmoja wetu, kwa kujua mema na mabaya; na sasa, asije akanyosha mkono wake, akatwaa na ya mti wa uzima, akajilisha, akaishi milele – 23Kwa hiyo Yehova Mungu akamtoa nje ya bustani ya Edeni, ili alime ardhi ambayo kutoka kwayo alikuwa ametwaliwa. 24Basi akamfukuza huyo mtu, akaweka makerubi upande wa mashariki wa bustani ya Edeni, na upanga wa moto uliogeuka-geuka kila upande, ili kulinda njia ya kwenda kwenye mti wa uzima.
15Nami nitaweka uadui kati yako na yule mwanamke, na kati ya uzao wako na uzao wake; yeye atakusongea kichwa, na wewe utamwuma kisigino.
16Kwa maana jinsi hii Mungu aliupenda ulimwengu, hata akamtoa Mwanawe pekee, ili kila mtu amwaminiye asipotee, bali awe na uzima wa milele.
1Basi BWANA akamwambia Abramu, Toka wewe katika nchi yako, na jamaa yako, na nyumba ya baba yako, uende mpaka nchi nitakayokuonyesha: 2Nami nitakufanya wewe kuwa taifa kubwa, na kukubariki, na kulikuza jina lako; nawe ukawe baraka: 3Nami nitawabariki wao wakubarikio, nami nitamlaani yeye akulaaniye; na katika wewe jamaa zote za dunia watabarikiwa. 4Basi Abramu akaenda, kama Yehova alivyokuwa amemwambia; na Lutu akaenda pamoja naye; naye Abramu alikuwa na umri wa miaka sabini na mitano alipotoka Harani. 5Na Abramu akamtwaa Sarai mkewe, na Loti mwana wa ndugu yake, na mali yao yote waliyokuwa wamekusanya, na watu waliokuwa wamewapata huko Harani; wakatoka kwenda nchi ya Kanaani; wakaingia katika nchi ya Kanaani. 6Naye Abram akapita katika nchi hiyo mpaka mahali pa Shekemu, mpaka mti wa mwaloni wa Moreh. Na Wakanani walikuwa katika nchi hiyo wakati ule. 7Bwana akamtokea Abramu, akasema, Nitampa uzao wako nchi hii; naye akamjengea huko Bwana madhabahu, aliyemtokea. 8Kisha akasafiri kutoka huko kwenda kwenye mlima ulio upande wa mashariki wa Betheli, akasimika hema lake, huku Betheli ikiwa upande wa magharibi, na Ai upande wa mashariki; akamjengea BWANA madhabahu huko, akaliitia jina la BWANA. 9Na Abram akasafiri, akiendelea bado kuelekea Kusini.
1Baada ya mambo haya neno la Yehova likamjia Abramu katika maono, likisema, Usiogope, Abramu: Mimi ni ngao yako, na thawabu yako kubwa sana. 2Naye Abram akasema, Ee Bwana MUNGU, utanipa nini, kwa kuwa mimi ninaenda zangu sina mtoto, na huyu atakayemiliki nyumba yangu ni huyu Eliezeri wa Dameski? 3Naye Abram akasema, Tazama, hukunipa uzao, na tazama, mtumishi aliyezaliwa nyumbani mwangu ndiye mrithi wangu. 4Na tazama, neno la Bwana likamjia, likisema, Mtu huyu hatakuwa mrithi wako; bali yatokeaye katika viuno vyako mwenyewe ndiye atakayekuwa mrithi wako. 5Akamtoa nje, akasema, Tazama sasa mbinguni, uzihesabu nyota, ukiweza kuzihesabu; akamwambia, Ndivyo the utakapokuwa uzao wako. 6Naye alimwamini Bwana, naye akamhesabia jambo hili kuwa haki. 7Akasambia, Mimi ndimi Bwana niliyekutoa katika Uru ya Wakalayo, ili nikupe nchi hii kuirithi. 8Akasema, Ee Bwana Mungu, nitajua jinsi gani ya kuwa nitairithi? 9Akasambia huyo, Nitwalie ndama mwenye miaka mitatu, na mbuzi mke mwenye miaka mitatu, na kondoo mume mwenye miaka mitatu, na hua, na njiwa mchanga. 10Naye akamchukua hizi zote, akazigawanya katikati, akatia nusu yake kuelekea nusu yake; lakini ndege hakuwagawanya. 11Naye ndege wa namna mbalimbali wakashukia mizoga hiyo, Abram akawafukuza. 12Na jua lilipokuwa likieleka kutua, usingizi mzito ukamwangukia Abramu; na tazama, hofu ya giza kuu ikamwangukia. 13Akamwambia Abramu, Jua hakika ya kuwa uzao wako utakuwa mgeni katika nchi isiyo yao, nao watawatumikia, nao watawatesa miaka mia nne; 14Nami nitaihakumu hiyo taifa watakayowatumikia; na baadaye watatoka na mali nyingi. 15Lakini wewe utatawanyika kwa baba zako kwa amani; utazikwa katika uzee mwema. 16Na katika kizazi cha nne watarudi hapa; maana uovu wa Waamori haujajaa bado. 17Ikawa jua lilipozama na giza likaingia, tazama, tanuru inayofuka moshi na mwenge unaowaka ukapita katikati ya vipande hivi. 18Siku ile Yehova akafanya agano na Abramu, akisema, Uzao wako nimewapa nchi hii, tangu mto wa Misri mpaka mto ule mkubwa, mto Frati: 19Mkeni, na Mkenizi, na Mkadmoni, 20na Wahiti, na Waperizi, na Warefai, 21na Mwamori, na Mkanaani, na Mgirgashi, na Myebusi.
1Basi Sarai, mkewe Abramu, hakumzalia mtoto; naye alikuwa na mjakazi Mmisri, jina lake Hagar. 2Naye Sarai akamwambia Abramu, Tazama sasa, Bwana amenizuia nisizae, tafadhali ingia kwa mjakazi wangu; labda nitapata watoto kwa yeye. Abramu akaisikiliza sauti ya Sarai. 3Naye Sarai, mkewe Abramu, akamtwaa Hagari Mmisri, mjakazi wake, baada ya Abramu kuketi miaka kumi katika nchi ya Kanaani, akampa Abramu mumewe awe mkewe. 4Akamwingilia Hagari, naye akachukua mimba; na alipoona ya kuwa amechukua mimba, bibi yake alidharauliwa machoni pake. 5Naye Sarai akamwambia Abramu, Dhuluma yangu na iwe juu yako; mimi nalimpa mjakazi wangu tumboni mwako; naye alipoona ya kuwa amepata mimba, nikawa mdogo machoni pake; Bwana na ahukumu kati yangu na wewe. 6Lakini Abram akamwambia Sarai, Tazama, mjakazi wako yu katika mkono wako; mtendee yaliyo mema machoni pako. Naye Sarai akamtenda kwa ukali, naye akakimbia mbele yake. 7Naye malaika wa Bwana akamkuta karibu na chemchemi ya maji jangwani, kando ya chemchemi katika njia iendayo Shuri. 8Akasema, Hagari, mjakazi wa Sarai, umetoka wapi? Na unakwenda wapi? Akasema, Ninakimbia kutoka kwa uso wa bibi yangu Sarai. 9Naye malaika wa Yehova akamwambia, Rudi kwa bibi yako, ujitiishe chini ya mikono yake. 10Naye malaika wa Yehova akamwambia, Nitazidisha sana uzao wako, hata hautahesabika kwa kuwa mwingi. 11Naye malaika wa Bwana akamwambia, Tazama, wewe ni mjamzito, nawe utazaa mwana; nawe utamwita jina lake Ishmaeli, kwa sababu Bwana amesikia mateso yako. 12Naye atakuwa kama punda mwitu kati ya watu; mkono wake utakuwa juu ya kila mtu, na mkono wa kila mtu juu yake; naye atakaa mbele ya ndugu zake wote. 13Akaliita jina la BWANA aliyesema naye, Wewe u Mungu unayetazama; maana alisema, Je! Hapa nami nilitazama nikamwona yeye anitazamaye? 14Ndiyo maana kisima hicho kikaiitwa Beer-lahai-roi; tazama, kiko kati ya Kadesh na Beredi. 15Hagar akamzaa Abram mtoto wa kiume, naye Abram akamwita mwanawe, ambaye Hagar alimzaa, jina lake Ishmaeli. 16Na Abram alikuwa na umri wa miaka themanini na sita, Hagar alipomzalia Ishmaeli.
7Naye malaika wa Bwana akamkuta karibu na chemchemi ya maji jangwani, kando ya chemchemi katika njia iendayo Shuri. 8Akasema, Hagari, mjakazi wa Sarai, umetoka wapi? Na unakwenda wapi? Akasema, Ninakimbia kutoka kwa uso wa bibi yangu Sarai. 9Naye malaika wa Yehova akamwambia, Rudi kwa bibi yako, ujitiishe chini ya mikono yake. 10Naye malaika wa Yehova akamwambia, Nitazidisha sana uzao wako, hata hautahesabika kwa kuwa mwingi. 11Naye malaika wa Bwana akamwambia, Tazama, wewe ni mjamzito, nawe utazaa mwana; nawe utamwita jina lake Ishmaeli, kwa sababu Bwana amesikia mateso yako.
1Na Abram alipokuwa na umri wa miaka tisini na kenda, BWANA alimtokea Abram, akamwambia, Mimi ndimi Mungu Mwenye Nyenzi; enenda mbele yangu, ukawe mkamilifu. 2Nami nitaweka agano langu kati ya mimi na wewe, nami nitakuzidisha sana sana. 3Naye Abram akaanguka kifudifudi: Mungu akasema naye, akisema, 4Na mimi, tazama, agano la langu liko nawe, nawe utakuwa baba ya mataifa mengi. 5Wala jina lako halitaitwa tena Abramu, bali jina lake litakuwa Abrahamu; maana nimekufanya kuwa baba wa mataifa mengi. 6Na nitakufanya uwe na uzao mwingi sana, nami nitakufanya kuwa taifa, na wafalme watatoka kwako. 7Nami nitaifanya agano langu kati ya mimi na wewe na uzao wako baada yako katika vizazi vyao kuwa agano la milele, niwe Mungu kwako na kwa uzao wako baada yako. 8Na nitakupa wewe, na uzao wako baada yako, nchi unayotembea asafarini, nchi yote ya Kanaani, kuwa milki ya milele; nami nitakuwa Mungu wao.
15Na Mungu akamwambia Abrahamu, Kuhusu Sarai mkeo, hutamwita jina lake Sarai, bali jina lake litakuwa Sara. 16Nami nitambariki, na tena nitakupa mwana kwake; naam, nitambariki, naye atakuwa mama wa mataifa; wafalme wa kabila za watu watatoka kwake.
15Na Mungu akamwambia Abrahamu, Kuhusu Sarai mkeo, hutamwita jina lake Sarai, bali jina lake litakuwa Sara. 16Nami nitambariki, na tena nitakupa mwana kwake; naam, nitambariki, naye atakuwa mama wa mataifa; wafalme wa kabila za watu watatoka kwake. 17Kisha Abraham akaanguka kifudi chake, akacheka, akasema moyoni mwake, Je! Mtu wa miaka mia atazaliwa mtoto? Naye Sara, mwenye miaka tisini, je! Atazaa? 18Naye Abraham akamwambia Mungu, Laiti Ishmaeli angeishi mbele yako! 19Naye Mungu akasema, Sivyo, bali Sara mke wako atakuzalia mwana, nawe utamwita jina lake Isaka; nami nit Agano langu kwangu pamoja naye kuwa agano la milele kwa uzao wake baada yake. 20Na kuhusu Ishmaeli, nimesikia maombi yako; tazama, nimembariki, nami nitamfanya kuwa na uzao mwingi, nami nitamzidisha sana; atazaa wakuu kumi na wawili, nami nitamfanya kuwa taifa kubwa. 21Lakini agano langu nitalifanya litimize kwa Isaka, ambaye Sara atamzaa kwako kwa wakati huu uliowekwa mwaka ujao. 22Naye alipomaliza kusema naye, Mungu akapaa kutoka kwa Abrahamu.
1Naye Bwana akamtokea penye mialati ya Mamre, alipokuwa ametii mlangoni mwa hema wakati wa hari ya jua; 2Naye akainua macho yake, akaangalia, na tazama, watu watatu wamesimama karibu naye; naye alipowaona, alipiga mbio kuwakabili kutoka mlangoni pa hema, akainama mpaka nchi., 3akasema, Bwana wangu, ikiwa sasa nimepata neema machoni pako, nakuomba usipite kando ya mtumishi wako: 4basi sasa maji kidogo na yachukuliwe, mkaoge miguu yenu, mkapumzike chini ya mti: 5Nami nitachukua kipande cha mkate, mjiburudishe mioyo yenu; na baada ya hayo mtaendelea na safari yenu; kwa kuwa mmemfikia mtumishi wenu. Nao wakasema, Hata hivyo fanya kama ulivyosema. 6Naye Ibrahimu akafanya haraka kuingia hemani kwa Sara, akasema, Fanya haraka vipimo vitatu vya unga mzuri, ukande, ukaoge mikate. 7Naye Abraham akakimbia kuwaendea kundi la ng’ombe, akatwaa ndama mwororo mzuri, akampa mtumishi; naye akaharakisha kumwandaa. 8Akachukua siagi na maziwa, na ndama aliyemtayarisha, akaviweka mbele yao; naye akasimama karibu yao chini ya mti, nao wakala. 9Wakamwambia, Yuko wapi Sara mkeo? Naye akasema, Tazama, yuko hemani. 10Naye akasema, Hakika nitarudi kwako wakati huu mwakani; na tazama, Sara mkeo atakuwa na mwana. Naye Sara akasikia mlangoni pa hema, ambalo lilikuwa nyuma yake. 11Basi Abrahamu na Sara walikuwa wamezeeka, wameingia siku nyingi; na Sara alikuwa amekwisha kukoma Hedhi kama ilivyo desturi ya wanawake. 12Naye Sara akacheka moyoni mwake, akisema, Baada ya kuwa mzee nitapata furaha, na bwana wangu naye ni mzee? 13Bwana akamwambia Abrahamu, Kwa nini Sarah alicheka, akisema, Je, kweli nitazaa mtoto, nami ni mzee? 14Je, kuna jambo gumu lolote kwa Yehova? Wakati uliowekwa nikiurudia, wakati wa majira ukifika, Sara atapata mtoto wa kiume. 15Ndipo Sara akakana, akasema, Sikucheka; kwa maana aliogopa. Naye akasema, La, lakini ulicheka.
1Naye Bwana akamtembelea Sara kama alivyosema, Bwana akamtendea Sara kama alivyokuwa amenena. 2Na Sara akapata mimba, akamzalia Abrahamu mwana katika uzee wake, kwa wakati ule ule ambao Mungu alikuwa amemwambia. 3Naye Abrahamu akamwita jina la mwanawe aliyemzaa, ambaye Sara alimzalia, Isaka. 4Naye Abraham akamtahiri mwana wake Isaka alipokuwa na siku nane, kama Mungu alivyokuwa amemwamuru. 5Na Abraham alikuwa na umri wa miaka mia moja, mwanawe Isaka alipozaliwa kwake. 6Naye Sara akasema, Mungu amenichekesha, kila mtu asikiaye atacheka pamoja nami. 7Naye akasema, Ni nani angaliyemwambia Ibrahimu kwamba Sara atanyunyiza watoto wachanga maziwa? Maana nimemzalia mwana katika uzee wake.
6Naye Sara akasema, Mungu amenichekesha, kila mtu asikiaye atacheka pamoja nami. 7Naye akasema, Ni nani angaliyemwambia Ibrahimu kwamba Sara atanyunyiza watoto wachanga maziwa? Maana nimemzalia mwana katika uzee wake.
8Na mtoto akakua, akaachishwa kunyonya; naye Abrahamu akafanya karamu kuu siku ile Isaka aliyoachishwa kunyonya. 9Na Sara akamwona yule mwana wa Hagari, Mmisri, ambaye alimzalia Ibrahimu, anacheka. 10Ndipo akamwambia Abrahamu, Mfukuze mjakazi huyu na mwanawe, maana mwana wa mjakazi huyu hatarithi pamoja na mwanangu, yaani Isaka. 11Na jambo hilo lilikuwa baya sana machoni pa Abrahamu kwa ajili ya mwanawe. 12Mungu akamwambia Abrahamu, Lisikuumize macho yako neno hili kwa ajili ya yule kijana, wala kwa ajili ya mjakazi wako; katika yote anayokuambia Sara, isikie sauti yake; maana katika Isaka uzao wako utaitwa. 13Na hata mwana wa mjakazi nitamfanya kuwa taifa, kwa sababu yeye ni uzao wako. 14Naye Abraham akaondoka asubuhi na mapema, akatwaa mkate na kiriba cha maji, akampa Hagari, akavitwika begani pake, na yule mtoto, akamfukuza; akaenda zake, akatangatanga katika jangwa la Beer-sheba. 15Na maji katika chupa yalipokwisha, akamtupa mtoto chini ya mojawapo ya vichaka. 16Naye akaenda, akaketi mbali naye, kama umbali wa kurusha mshale; maana alisema, Nisije nikamwona mtoto akifa. Akaketi mbali naye, akapaza sauti yake, akalia. 17Na Mungu akasikia sauti ya yule mvulana; na malaika wa Mungu akamwita Hagara kutoka mbinguni, akamwambia, Una nini, Hagara? usiogope; maana Mungu amesikia sauti ya yule mvulana huko aliko. 18Ondoka, mnyanyue mvulana, umshike kwa mkono wako; kwa maana nitamfanya kuwa taifa kubwa. 19Na Mungu akamfungua macho, naye akaona kisima cha maji; akaenda, akajaza kiriba maji, akamnywesha yule mtoto. 20Na Mungu alikuwa pamoja na yule kijana, naye akakua; akakaa jangwani, akawa mpiga pinde alipokuwa akikua. 21Naye alikaa katika jangwa la Parani; na mama yake alimtalia mke kutoka nchi ya Misri.
17Na Mungu akasikia sauti ya yule mvulana; na malaika wa Mungu akamwita Hagara kutoka mbinguni, akamwambia, Una nini, Hagara? usiogope; maana Mungu amesikia sauti ya yule mvulana huko aliko. 18Ondoka, mnyanyue mvulana, umshike kwa mkono wako; kwa maana nitamfanya kuwa taifa kubwa. 19Na Mungu akamfungua macho, naye akaona kisima cha maji; akaenda, akajaza kiriba maji, akamnywesha yule mtoto. 20Na Mungu alikuwa pamoja na yule kijana, naye akakua; akakaa jangwani, akawa mpiga pinde alipokuwa akikua.
1Ikawa baada ya mambo haya, Mungu akamjaribu Abrahamu, akamwambia, Abrahamu; akasema, Mimi hapa. 2Naye akasema, Haya, sasa umchukue mwanao, mwanao wa peke yako, umpendaye, Isaka, ukaende mpaka nchi ya Moria, ukamtoe sadaka ya kuteketezwa huko juu ya mlima mmojawapo nitakaokuambia. 3Na Abraham akaondoka asubuhi na mapema, akamtandika punda wake, akatwaa vijana wake wawili pamoja naye, na Isaka mwanawe; akapasua kuni kwa ajili ya sadaka ya kuteketezwa, akaondoka, akaenda mpaka mahali ambapo Mungu alimwambia. 4Siku ya tatu Abrahamu akainua macho yake, akapiona kile kituo kwa mbali. 5Na Abraham akawaambia vijana wake, Kaeni hapa pamoja na punda, na mimi na huyu kijana tutaenda kule; tutaabudu, kisha tutarudi kwenu. 6Na Abraham akatwaa yale kuni za sadaka ya kuteketezwa, akaziweka juu ya Isaka mwanawe; akatwaa moto mkononi mwake na kisu; wakaenda wote wawili pamoja. 7Kisha Isaka akasema na Abrahamu baba yake, akasema, Baba yangu. Naye akasema, Mimi hapa, mwanangu. Akasema, Tazama, moto na kuni ziko, lakini yuko wapi mwana-kondoo wa sadaka ya kuteketezwa? 8Na Abraham akasema, Mungu atajipatia mwana-kondoo kwa ajili ya sadaka ya kuteketezwa, mwanangu; basi wakaendelea wote wawili pamoja. 9Wafika mahali pale Mungu alipomwambia; naye Abrahamu akajenga madhabahu pale, akapanga nyuni, akamfunga Isaka mwana wake, akamweka juu ya madhabahu, juu ya nyuni. 10Naye Abraham akanyosha mkono wake, akakitwaa kisu ili amchinje mwana wake. 11Naye malaika wa Bwana akamwita kutoka mbinguni, akasema, Ibrahimu, Ibrahimu; naye akasema, Mimi hapa. 12Akasema, Usimnyoshee mtja mkono wako, wala usimtende neno lolote; maana sasa ninajua ya kuwa unamcha Mungu, kwa kuwa hukunizuilia mwana wako, mwana wako wa pekee, kutoka kwangu. 13Kisha Abraham akainua macho yake, akaangalia, na tazama, nyuma yake kulikuwa na kondoo dume, amenaswa pembe zake katika kichaka; Abraham akaenda akamtwaa yule kondoo dume, akamtoa awe sadaka ya kuteketezwa badala ya mwanawe. 14Na Ibrahim akapita akaliita jina la mahali hule Bwana-Jehova-jireh; kama asemwavyo hata leo, Katika mlima wa Bwana itatolewa. 15Naye malaika wa Bwana akamwita Abrahamu mara ya pili kutoka mbinguni, 16na akasema, Nimeitia nchi yangu katika kiapo, asema Bwana, kwa sababu umefanya neno hili, wala hukumzuiza mwana wako, mwana wako wa pekee, 17kwamba hakika nitakubariki, na kuuzidisha uzao wako kama nyota za mbinguni, na kama mchanga ulioko kando ya bahari; na uzao wako utamiliki lango la adui zake; 18Na katika uzao wako mataifa yote ya dunia yatabarikiwa; kwa sababu umesikia sauti yangu. 19Basi Abrahamu akarudi kwa vijana wake, wakaondoka wakaenda pamoja mpaka Beer-sheba; naye Abrahamu akakaa Beer-sheba.
1Naye Bwana akamwambia Samweli, Hata lini utamlilia Sauli, ingawa niramkataa asiwe mfalme juu ya Israeli? Jaza pembe yako mafuta, uende; nitakutuma kwa Yese, Mbethlehemu; maana nimejipatia mfalme miongoni mwa wanawe. 2Naye Samuel akasema, Ninawezaje kwenda? Saul akisikia, ataniua. Naye Yehova akasema, Chukua ndama pamoja nawe, na useme, Nimekuja kumtolea Yehova dhabihu. 3Na umwite Yese kwenye dhabihu, nami nitakuonyesha utakalofanya; nawe utamtia mafuta yule nitakayekuambia. 4Naye Samweli akafanya hayo ambayo Bwana aliyasema, akaenda Bethlehemu. Wazee wa mji wakamlaki wakitetemeka, wakasema, Je, unakuja kwa amani? 5Akasema, Kwa amani; nimekuja kumtolea Bwana dhabihu; jitakaseni, mkafuatane nami hata dhabihu. Akamtakasa Yese na wanawe, akawaita waje dhabihuni.
6Ikawa walipofika, akamtazama Eliabu, akasema, Hakika masihi wa BWANA yuko mbele yake. 7Lakini Bwana akamwambia Samweli, Ukiangalie uso wake, wala urefu wa kimo chake; kwa maana nimemkataa; kwa maana Bwana haangalii kama mwanadamu a محصولاتo; maana mwanadamu huangalia uso wa nje, bali Bwana huuangalia moyo. 8Kisha Yese akamwita Abinadabu, akampitisha mbele ya Samweli. Akasema, Bwana hakuchagua huyu pia. 9Kisha Yese akampitisha Shammah. Akasema, Huyu naye Bwana hakumchagua. 10Naye Yese akawapitisha wanawe saba mbele ya Samweli. Samweli akamwambia Yese, Bwana hajawachagua hawa. 11Naye Samuel akamwambia Yese, Watoto wako wote wako hapa? Naye akasema, Amesalia mdogo wao, na tazama, anachunga kondoo. Samuel akamwambia Yese, Tuma mtu kumleta; maana hatataketi hata atakapofika hapa. 12Naye akatuma, akamleta ndani. Naye alikuwa mwekundu wa rangi, mwenye macho mazuri, na umbo jema. Bwana akasema, Simama, umtie mafuta; maana huyu ndiye. 13Ndipo Samweli akatwaa pembe ya mafuta, akamtamia katikati ya ndugu zake; na Roho ya Bwana ikamjia Daudi kwa nguvu tangu siku hiyo na kuendelea. Basi Samweli akainuka, akaenda Rama.
13Na Yese akamzaa Eliabu mzaliwa wake wa kwanza, na Abinadabu wa pili, na Shimea wa tatu, 14Nethaneli wa nne, Radai wa tano, 15Ozem wa sita, David wa saba
14Basi roho ya Bwana ilimwacha Sauli, na roho mbaya kutoka kwa Bwana ikamsumbua. 15Na watumishi wa Sauli wakamwambia, Tazama sasa, roho mbaya itokayo kwa Mungu inakusumbua. 16Basi bwana wetu na awaamuru watumishi wako walio mbele yako kumtafuta mtu ajuaye kupiga kinubi; kisha itakuwa, roho mbaya kutoka kwa Mungu inapokujia, atapiga kwa mkono wake, nawe utapona. 17Basi Sauli akawaambia watumishi wake, Nitefutieni sasa mtu anayepiga vizuri, mkamlete kwangu. 18Ndipo mmoja wa vijana akajibu, akasema, Tazama, nimemwona mwana wa Yese, Mg Bethlehem, ambaye ni hodari wa kupiga vinubi, na mtu mwenye nguvu na shujaa, na mtu wa vita, na mwenye busara katika maneno, na mtu mzuri wa umbo; naye BWANA yuko pamoja naye. 19Kwa hiyo Sauli alituma wajumbe kwa Yese, akasema, Nipe Daudi mwana wako, ambaye yuko pamoja na kondoo. 20Na Yese akachukua punda mzigo akiwa na mkate, na chupa ya divai, na mwana (au mtoto), akawatuma kwa mikono ya Daudi mwanawe kwa Sauli. 21Na Daudi akamwendea Sauli, akasimama mbele yake; naye akampenda sana; akawa mchukuzi wa silaha zake. 22Naye Sauli akatuma watu kwa Yese, akasema, Tafadhali, Na asimame Daudi mbele yangu; maana amepata neema machoni pangu. 23Na ikawa, wakati ambapo ovu roho kutoka kwa Mungu ilikuwa juu ya Sauli, naye Daudi akaitwaa kinubi, akapiga kwa mkono wake; basi Sauli akapata burudisho, akawa mzima, na yule roho mbaya akamwacha.
15Sasa Daudi alikwenda na kurudi kutoka kwa Sauli ili kulisha kondoo wa baba yake huko Bethlehemu.
1Basi Wafilisti wakakusanya majeshi yao kwa ajili ya vita, nao wakakusanyika huko Soko, ambalo ni la Yuda, wakapiga kambi kati ya Soko na Azeka, huko Efes-damimu. 2Naye Sauli na watu wa Israeli walikusanyika pamoja, wakapiga kambi katika bonde la Ela, wakajipanga kwa vita juu ya Wafilisti. 3Na Wafilisti walisimama juu ya mlima upande mguu mmoja, na Israeli walisimama juu ya mlima upande wa pili; na palikuwa na bonde kati yao. 4Kisha akatoka bingwa kutoka katika kambi ya Wafilisti, jina lake Goliath, wa Gathi, ambaye urefu wake ulikuwa mikono sita na shibiri. 5Naye alikuwa na chapeo ya shaba kichwani mwake, naye alikuwa amevaa vazi la deraya; na uzito wa lile vazi ulikuwa shekeli elfu tano za shaba. 6Naye alikuwa na mabamba ya shaba miguuni mwake, na juki ya shaba kati ya mabega yake. 7Na mpini wa firimbi yake ulikuwa kama mti wa mfumaji; na ncha ya firimbi yake alipima talanta sita za chuma; na mchukua ngao yake akamtangulia. 8Naye akasimama, akalia kuwaendea majeshi ya Israeli, akawaambia, Mbona mmetoka kujipanga kwa vita? Mimi si Mfilistia, na ninyi watumishi wa Sauli? Jichagulieni mtu, naye ashuke anijie mimi. 9Ikiwa ataweza kupigana nami, na kuniua, ndipo tutakuwa watumishi wenu; lakini nikimshinda yeye, na kumuua, ndipo mtakuwa watumishi wetu, na kututumikia. 10Naye Mfilisti akasema, Naleta dharau juu ya majeshi ya Israeli siku ya leo; nipeni mtu tupigane. 11Naye Sauli na Israeli yote walipoyasikia hayo maneno ya huyo Mfilisti, wakafadhaika, wakaogopa sana.
17Naye Yese akamwambia Daudi mwanawe, Haya, twroa ndugu zako efa moja ya nafaka hii iliyokaangwa, na mikate hii kumi, ukachukue wao haraka hadi kambi kwa ndugu zako; 18na ukawape jibini hizi kumi yule amiri wa elfu yao, ukaangalie hali ya ndugu zako, ukachukue amana yao. 19Basi Sauli, na wao, na watu wote wa Israeli, walikuwa katika bonde la Ela, wakipigana na Wafilisti. 20Naye Daudi akaondoka asubuhi na mapema, akamwachia mlinzi kondoo, akachukua vitu, akaenda, kama Yese alivyomwamuru; akafika mpaka mahali pa magari, wakati jeshi lililokuwa likitoka kwenda vitani lilipokuwa likipiga kelele kwa ajili ya vita. 21Na Waisraeli na Wafilisti wakapanga vita, jeshi kupigana na jeshi. 22Naye Daudi akacha mzigo wake mikononi mwa mlinzi wa mizigo, akapiga mbio aende vitani, naye alipofika akawasalimu ndugu zake. 23Na alipokuwa akizungumza nao, tazama, yule bingwa wa vita, Mfilisti wa Gathi, Goliath kwa jina, akapanda kutoka katika majeshi ya Wafilisti, akasema maneno yale yale; naye Daudi akayasikia. 24Na watu wote wa Israeli, walipomwona yule mtu, walikimbia kutoka kwake, wakaogopa sana. 25Na Waisraeli wakasema, Mmemwona huyu mtu aliyekuja juu? Hakika amekuja juu ili kumtania Israeli; na itakuwa, mtu yule atakayemuua, mfalme atamtajirisha kwa mali nyingi, naye atampa binti yake, na kuifanya nyumba ya baba yake kuwa huru katika Israeli. 26Naye Daudi akasema na wale watu waliosimama karibu naye, akisema, Atatendwa nini mtu yule atakayemwua Mfilisti huyu, na kuliondoa aibu hizi katika Israeli? Maana Mfilisti huyu asiyetahiriwa ni nani, hata akayatukana majeshi ya Mungu aliye hai? 27Na hao watu wakamjibu kwa namna hii, wakisema, Ndivyo atakavyotendewa yule atakayemwua.
